Euskal ekonomiari buruzko euskarazko aldizkari bakarra

Tapiak zamaketariei leporatu die enpresak “arrisku larrian” jartzea

Zamaketarien grebak Bilboko Portuko eremua gaindutu du dagoeneko, hainbat enpresatan sortu diren hornidura arazoak direla eta, eta Arantxa Tapia Garapen Ekonomikorako sailburuak salatu duenez, grebalariak zenbait muga gainditzen ari dira. Gobernu Kontseiluaren osteko prentsaurrekoan adierazi zuenez, gutxieneko zerbitzuak urratzen ari dira eta, egungo testuinguru ekonomikoan, “arrisku larrian” jarri dituzte konpainia batzuk.

Tapiak agerraldia egin zuen datozen asteetan Legebiltzarrean eztabaidatuko den Ingurumen Legearen ildo nagusiak azaltzeko. Horrez gain, euskal merkataritzaren egungo egoera hizpide izan zuten hainbat galdera erantzun zituen ere.

Hilabete betetzear den lan-gatazkari buruz, Eusko Jaurlaritzak maniobrarako tarte txikia duela azpimarratu zuen sailburuak. Portuak Estatuaren eskumenekoak dira eta sailburuak gutun bat bidali zion joan den astean Jose Luis Abalos Garraio ministroari. Oraindik ez dute erantzunik eman Madriletik eta zamaketariek greba abenduaren 9ra arte luzatu dute.

Testuinguru horretan, Tapiak gogorarazi zuen Eusko Jaurlaritzak ezin izango zuela Ertzaintza Bilboko portura bidali, gutxieneko zerbitzuak betetzen direla zaintzeko edo, Bilboestiba patronalak salatu bezala, langileak derrigortzen ari diren egiaztatzeko. Guardia Zibila izango litzateke lan hori egiteko segurtasun indar eskuduna, eta Ministerioa agindua emateko arduraduna.

Beraz, Eusko Jaurlaritzak eskuak lotuta ditu eta ministroak bitartekaritza eskaerari erantzun zain jarraitzen du. Tapiak atzo argi utzi zuen neurri hertsatzaileak azken aukera direla bere Exekutiboarentzat. Hala ere, grebarako eskubidea ezin dela “beste enpresa batzuek lanean jarraitzeko duten eskubideari” edo euren jarduera “nolabait oztopatuta” egoteari inposatu adierazi zuen.

Ondorioz, administrazioen indarrak batzearen alde egin du, “ahal den guztia egiteko, grebarako eskubidea bermatuta, Portuaren menpe dauden enpresen jarduera ekonomikoa bermatzeko.”

Ministerioaren berririk ez

Partida etxean jokatuko da, baina balizko epailea 400 kilometrora dago, eta oraingoz ez du bizitza seinalerik ematen. Abalos ministroaren erantzunaren zain, Garapen Ekonomikorako sailburuak langileei gogorarazi die grebarako eskubidea, “zalantzan jartzen ez dena”, gutxieneko zerbitzu batzuk betetzea dela. Hain zuzen ere, grebaren ondorioz, “jarduera horren menpe dauden enpresa askotan ekonomian geldialdirik ez eragiteko” ezarri dute mekanismo hori Portuan.

Egoera horrek ziurgabetasuna ekarriko luke, pandemiaren eta osasun krisiaren ondorioz kaltetutako ekoizpen sare baita, eta “arrisku larrian” jarriko luke herrialdeko enpresa batzuetan. “Une honetan ezin dugu onartu”, esan zuen.

Zamaketariek, berriz, euren eskariak berretsi zituzten. UGTk hitzarmen kolektiboa ez betetzea leporatu zien Bilboestibako enpresei, aurreko urtean egindako lanaldi bikoitzen arabera ez zutelako langilerik kontratatu kontratu mugagabenpean, eta, horrela, behin-behineko langileek kontratu mugagabe bat lortzea eragotzi zuten.

Sindikatuen eskaerak

Agiri batean, UGTk “Bilboestibako enpresek legea bete ez izana” salatu zuen, kontratazio horiek egitera behartzen dituen lan-esparruaren artikulua urratu zuelako. Sindikatuen arabera, patronalaren jarrerak 40 langile ingururi eragozten die “negoziazio kolektiboz dagokien kontratu mugagabea” eskuratzea.

UGTren ustez, artikulu hori “bere garaian adostua” izan zen, eta helburu nagusia “dagoen lan-kargaren araberako plantillaren dimentsionamendua lortzea da, kalitatezko enplegua sustatuz eta zamaketa-lanek berezkoa duten behin-behinekotasuna murriztuz”.

Israel Ruiz Bilboestibako UGTko ordezkariak adierazi duenez, hitzarmenaren negoziazioan aurrera ez egiteko arrazoi nagusietako bat “zamaketarien sindikatuek behin-behinekotasuna murrizteko akordio bat lehenetsi” jarri dutelako da.

Patronalak, aldiz, langile mugagabeek behin-behineko langileak lan baldintzak hobetzeko erabiltzen dituztela argudiatu du. Talka aurrez aurrekoa da, eta Portuak esan du dagoeneko badirela Santurtziko kaiak uzteko asmoa plazaratu duten operadoreak.