José Ramón Iturriaga, Abante: “Interes-tasak dira gakoa”

Urteak dira merkatua ez dela gai izan arrazoia emateko, eta bosturteko bat daramatenek (azken saiakeratik, 2018an) bankuen potentziala azpimarratzen dute, malkoak lehortzeko. Hurrengo hiru urteetan eurogunea % 2 eta % 3ko kotetara eramango duen interes-tasen igoera marraztuta dago, eta Lehmanen aurretik pentsaezina zena lortu duten Espainiako bankuen errentagarritasunak gora egingo du: zure lehengaiak ezer balio ez duela eta, are gehiago, dirua kostatzen ari zaizula jakinda ere, bizirik irautea. José Ramón Iturriaga, Okavango Delta funtsaren kudeatzailea, ziklo eta value inbertsioaren ikurra, banku eta higiezinekin, asko daki honetaz. Urtea hasi zenetik, bere errentagarritasuna % 4,25etik gorakoa da -2021ean % 9,25 izan zen-, eta Espainiako burtsaren kudeaketa aktiboko laugarren funtsik onena da 2022an.

Balioa berreraikitzeko zein unetan gaude oraintxe bertan merkatuan?

Partida hasi besterik ez da egin, gertatzen dena da denbora asko behar izan duela, atzean errotazio handia dagoelako, moten igoerekin batera. 2018an tasak igotzeko aukera aztertu zen, baina orain badirudi ez dagoela atzera bueltarik. Eta interes-tasak dira, beti izan den bezala, aktibo guztien prezioa markatzen dutenak: errenta finkoa, high yield, higiezinak, etab.

Partidaren lehen zati horretan ‘value’ aren berragerpena ikusi da, historikoki 4 puntuko errentagarritasuna ateratzen diona indize amerikarrari eta, hala ere, deabrututa jarraitzen du. Zenbat geratzen da partidutik?

Ia dena geratzen da; izan ere, zure joan-etorriekin, interes-tasen ziklo normal batera itzultzen ari gara. Argi dagoena da, Ukrainako gerrarekin koartada bat edo aitzakia zoragarri bat izan arren tasen igoera berriro atzeratzeko, banku zentralek ikusi dutela inflazioa joaten ari dela eta ezin dutela sinesgarritasuna galdu. Mugimendu hau atzeraezina da. Ez gaude 2018an non merkatuak buelta eman eta besoa tolestu zien neurri batean. Ez gara interes-tasen maila historikoetara itzuliko, baina, jakina, azken hamar urteetan egon garen txokotik aterako gara.

Eta partida atsedenaldira iristen denean, Europar Batasunean % 2-%3ko tasekin, zer potentzial du finantza-sektoreak?

Errentagarritasunari dagokionez esango dut. Oraintxe bertan, Espainiako bankuak % 7-%8ko batez besteko roTE batean [kapital ukigarriaren gaineko errentagarritasuna] badago, oinarrizko 100-150 puntuko arrazoizko tasen igoera-egoeran 4-5 puntuko errentagarritasuna berreskuratuko du, eta liburuetan 0,7 aldiz balioa duen baloraziotik abiatuta, zein da potentziala? Kasu askotan, bikoiztu [kapitalizazioa].

Une honetan finantza-sektorearen ikuspegi ‘baliotsuarekin’, zeri egozten zaio inbertitzaile instituzionala itzuli ez izana?

Espainia erabat radarretik kanpo dago. Eta orain zer gertatzen da? Analistak berak dira beren ereduetan oinarrizko 150 puntuko igoera sartzeko gai ez direnak, % 100-%150eko txostenetan potentzialekin ateratzea ekarriko liekeenak, eta ez dira arriskatuko azken urteetan sufritu dutena kontuan hartuta.

Eragina al du erakundearen itzuleran Espainiako ekonomiarako aurreikuspenen jaitsierak?

Garrantzitsua da, ezinbesteko baldintza baita tipoek bide horretatik jarrai dezaten. Bankuei alfonbra gorria jarri zien urtea izan zen, oso emaitza onak lortu zituelako, eta hori oraindik ez da gertatu Euriborraren igoera [oinarrizko 23 puntutan]. Ziklora itzultzea are positiboagoa izango da, hasteko, ‘Depo’ motako lehenengo 50 puntuek bankuei ez dietelako dirurik kostatuko, eta hurrengo 50 puntuak ez dizkietelako inola ere bezeroari helaraziko, horregatik zigortuta daramaten denbora guztiaren ondoren. Imajinatu nolako eragina izan duen Caixabankek bezalako banku batentzat, pasiboan 600.000 milioirekin. Hondamendia salbu, bankuek orain beren burua eramaten utzi behar dute, eta Caixabanken kasuan, gainera, Bankiarekiko sinergiak gehitu behar dira.

Zein da Caixaren balorazioa?

Potentzial handia da. CaixaBank orain 0,7 aldiz kotizatzen ari da liburuetan, aurten digitu bikoitzeko errentagarritasunetan egongo den banku batentzat, baina bi urtean % 15eko RoTEn egon daiteke. Caixabankek plan estrategiko bat aurkeztea planteatzea sintomatikoa da.

Oraingo honetan bai, tasen igoera jasoko duen lehen plan estrategikoa izango al da?

Sartu egin behar dute, noski. Orain uste dut sinetsi egin behar dugula.

Eta noiz uste duzu islatuko duela burtsan dauden bankuen balorazioetan?

Orain gauden bezalako plaka tektonikoen mugimendua dagoenean, aurreko olatuan igota daudenek oraindik ez dute sinesten zerbait aldatzen ari dela. Interes-tasak dira gakoa. Bestalde, balorazioak oso maila baxuetan daude. Eta pastelaren ginga posizionamendua da. Nork du banka, Espainiak edo zikloak? Ia inor ez. Mundu osoko irudi horren ispiluak Nasdaq-era igota inork ziklorik ez izatea eragiten du.

Funtsaren bigarren postua Bankinter da, ikasle aurreratua baita. Zergatik nahiago duzu Santander edo BBVA baino?

Bankinter merkatu-kuota irabazteko gai izan da azken urteotan, banku oso eraginkorra izateaz gain. Finkatze-prozesu horretan onuradun nagusia izan da, prozesu horretan parte hartu gabe. Enpresetan edo banku pribatuetan hazten ari dira, non ez zuten hainbesteko presentziarik. Bankinter, Caixabankekin batera, kanpokoak finkatzen diren lehenengoetakoak izango dira. Zailagoa izango da Unicajan lehenengo begiratzea

Diru-zorroan pisu handia duen arren…

Bai, baina hain merke dago… Caixa bat da, txikia eta balorazioaren erdian. Ezin ditu bere errentagarritasunak lortu, aseguru-konpainia bat ere ez duelako [VidaCaixa, kasu], baina Unicajak bankuen emaitzen kontuen dinamikei dagokienez ez du bat bera ere pasatzen utziko: bat-egiteen sinergiak, marjinak interes-tasen aldetik, komisioak… dena.

Eta Sabadellek orain sartu du.

Bai, joan den urtearen amaieran. Azken urteotan heredatu duten arazoetako bat, Erresuma Batua [bere filiala, TSB], badirudi dagoeneko buelta eman diotela. Dagoeneko ondoz ondoko bi hiruhileko dira TSB hornitu beharrik gabe. Gainera, helbide aldaketa positiboa izan da bankuarentzat.

Azkenean, ideia hobea izan al da BBVArekin batera independente izatea baino?

Sabadellen operazioa ez zen egin merkatuan izan zen zaratagatik, baina mugimendu logikoa zatekeen. BBVA bezalako banku bat, sortzen ari diren pertsonen eraginpean dagoena, eta garantian oso eragiketa ona duena. Gogoratu pixka bat Bancomerri [filial mexikarra] gaur egun BBVAren eragiketa handia izan dela frogatu dela eta, ziur asko, Garanti antzeko zerbait bihurtuko dela.

Nahiz eta arriskuaren kostua igo

Bai. Pentsatu behar da Turkia, bankarizazioaren ikuspegitik, 70eko hamarkadako Espainiaren antzekoena dela. Interes-tasen maila, herrialde garatuetan dugunaren oso bestelakoa, eta herrialdearen ekonomiaren eta bankarizazioaren hazkunde-maila oso antzekoa da, eta hori badakite. Mexikon egin zuten, eta Espainiako txikizkako bankaren eredua esportatu zuten, nahiz eta bidean ‘tekilazo’ pare bat egin behar izan. Baina balio handia sortuko duen eragiketa da.