Karen Stenner portaeran espezializatutako politologo australiarra da, eta duela bi hamarkada hasi zen nortasunaren ezaugarriak aztertzen. Bere ustez, biztanleriaren herenak edozein herrialdetan du bere aurretiko jarrera autoritarioa. Lege eta ordena deitzen duten horren aldeko aurretiko jarrera hori nahitaez agertu gabe ere egon daiteke. Kontuz: Stennerren autoritarismoaren definizioa ez da politikoa eta ez da kontserbadorismoa gauza bera. Autoritarismoa erakargarria da, besterik gabe, konplexutasuna onartzen ez duten pertsonentzat: instintu honetan ez dago berez ezer ezkertiarrik edo eskuinekorik. Antipluralista da. Ideia desberdinak dituzten pertsonen susmoa. Alergikoa da eztabaidarako. Esparru mentala da, ez ideia-multzo bat. Duela gutxi, Suthan Krishnarajan Danimarkako Aarhuseko Unibertsitateko Zientzia Politikoko irakasleak argudiatu zuen demokraziak askotan eragiten duela herritarrek dilema bati aurre egin behar izatea: gutxiengoan egoteagatik aukera politikoak galduz demokrazia defendatzera behartuta egotea, edo jokabide antidemokratiko bat onartzea eta irabazi politikoak lortzea. Zoritxarrez, herritarrek azken hori aukeratzeko joera dute, eta jakinaren gainean daude. Politikari batek nahi ez dituen neurriak arau demokratikoak urratu gabe aplikatzen dituenean, jokabide hori ez-demokratikotzat hartzeko moduak bilatzen ditu jendeak. Eta politikari batek nahi dituen neurriak sustatzeko modu ez-demokratikoan jarduten duenean, herritar horiek berek argudioak ematen dituzte neurri horiek demokratikotzat hartzeko.

Bi gauza horien konbinazioa oso koktel arriskutsua da demokraziarentzat. Denbora daramagu jarrera horiek hemen hazten ikusten. Baina badago beste aukera bat. Mundua ikusteko erabiltzen ditugun betaurreko hunkigarriak kendu eta arrazionaltasunezko kristalak dituzten betaurrekoekin ordezkatzean datza.

Baina beldur naiz ez ote garen lan horren bila ibiliko.

Egilea Andoni Beitia