Europako Batzordeak ostiral honetan iragarri zuen 23.100 milioi euro ordainduko zizkiola Estatuari, berreskuratze-funtsaren bosgarren ordainketari zegozkionak. Erakundeak 1.100 milioi euro inguru murriztu zituen, Bruselarekin hitzartutako planeko hiru konpromiso ez betetzeagatik, tartean funtzionarioen behin-behinekotasuna murrizteko bat.
Duela hilabete, Europako Batzordeak ontzat eman zuen ordainketa baldintzatzen zuten 84 konpromisoetatik 82 betetzea. Konpromiso horiek, aldi berean, 20 erreformarekin eta 49 inbertsiorekin lotuta daude, besteak beste, trantsizio berde eta digitaletan, biodibertsitatean, mugikortasun iraunkorrean, lanbide heziketan, turismo jasangarrian, uraren kudeaketan eta sistema judizialaren eraginkortasunean.
Bosgarren ordainketan, halaber, 139 milioi euro daude, laugarren ordainketan etenda geratu zirenak, Espainiak enpresa txiki eta ertainen digitalizazioari dagokionez hitzartutako baldintza batzuk bete arte, orain lortutzat jotzen direnak.
Ordainketaren barruan, hala ere, Bruselak 460 milioi inguru deskontatu ditu dieselaren gaineko zerga ez onartzeagatik, eta beste 40 milioi tokiko eta eskualdeko erakundeen digitalizazioarekin lotutako beste mugarri bat ez betetzeagatik.
Espainiak sei hilabete ditu orain horiek betetzeko, baina Ogasunak ziurtatu du digitalizazioari buruzkoa “osorik” gauzatu dutela eta Europako erakundeekin lanean ari direla “datozen hilabeteetan ebaluazio prozesua amaitzeko”.
Bestalde, 627 milioi gutxiago ordaindu ditu, orain sektore publikoan behin-behinekotasuna murrizteko hartutako neurriak nahikoak ez direla uste duelako, Europako Justiziaren bi epairen argitan, nahiz eta 2021eko abenduan onartutako lehen ordainketaren esparruan baliozkotu zituen. Arlo honetan, Bruselak ere sei hilabete gehiago ematen dizkio Espainiari neurri gehigarriak hartzeko.
Guztira 7.000 milioi euro ordaindu dira zuzeneko laguntzetan, eta 16.000 milioi mailegu gisa. Espainiako Ogasun Ministerioak adierazi duenez, “Europako Batzordeak edozein herrialderi egindako ordainketarik handiena da”.
Guztira, Bruselak 71.000 milioi euro ordaindu dizkio Espainiari berreskuratze-funtsetik, herrialdeari dagozkion dirulaguntza eta maileguetarako 163.000 milioi euroko esleipen osoaren % 44.
Funtzionarioen behin-behinekotasuna
Oraingoz bete ez diren hiru neurrietatik konplexuena sektore publikoko langileen behin-behinekotasunarekin lotutakoa da, konpromiso hori lehen ordainketaren parte baitzen (2021eko abendukoa), eta orduan Europako Erkidegoko agintariek baliozkotu baitzuten.
Aldaketaren jatorria EBko Justizia Auzitegiaren (EBJA) bi epaitan dago. Epai horietan, Europako epaileek ondorioztatu zuten Espainiak langile publikoen behin-behinekotasuna murrizteko eta “gehiegikeriei” amaiera emateko hartutako neurriak ez direla nahikoak.
Berreskuratze-funtsaren arauketari esker, Bruselak etorkizuneko ordainketen zenbatekoa deskontatu ahal izango du, baldin eta uste badu aurretik onartutako konpromisoren bat itzuli egin dela, eta horixe gertatzen da kasu honetan, etorkizuneko ordainketei ere eragin baitiezaieke, Espainiak irtenbiderik aurkitzen ez badu.
Carlos Cuerpo Espainiako Ekonomia, Merkataritza eta Enpresa ministroak uztailean adierazi zuenez, Espainiako Gobernuak Europako Erkidegoarekin lan egin du, “datozen sei hilabeteetan” konpromiso horri dagozkion funts guztiak desblokeatzeko.
Ohar batean, Ogasun Ministerioak gaineratu zuen Espainia seigarren ordainketa eskaera aurkezteko lanean ari dela, “2026ko abuztuaren 31 baino lehen berreskurapen plana ezartzeko konpromisoak betetzeko helburuarekin”.