Europar Batasunaren eta Indiaren arteko Akordioa aukera bat da euskal industria-sarearentzat, maila globalean egitura-hazkunde handiena duen industria-merkatuetarako sarbidea errazten baitu. Gaur egun, India ez da lehentasunezko helmuga EAEko esportazioetarako, baina, hala ere, historikoki handiak izan diren muga-zergen eta irispideen oztopoak pixkanaka kentzeak nabarmen hobetzen du euskal industriak merkatu horretan izan dezakeen kokapena, eta aukera bat da.
EAEko 300 enpresa inguruk esportatzen dute erregularki Indiara. Ekoizpenari eta merkataritzari dagokienez, herrialdean presentzia duten 66 euskal enpresa daude, eta 105 dira guztira. Horietatik 63 ekoizpenekoak dira, eta 42 merkataritzakoak. Euskal enpresen guztizko ezarpenen rankingean bederatzigarren herrialdea da India, eta bosgarrena ezarpen produktiboetan; presentzia nabarmena du automobilgintzan, energian, fabrikazio aurreratuko teknologietan, ingeniaritzan eta eraikuntzan.
Oro har, Euskadirako espero den hitzarmenaren balantzea positiboa da, industria-sektore aurreratuetan eta balio erantsi handikoetan kontzentratutako aukera gehiago daude, eta eragin mugatua izango dute lanean intentsiboagoak diren jardueretan. Ikuspegi instituzionaletik, bereziki garrantzitsua da akordioak Europako merkataritza-politika babesteko mekanismoei eustea eta Europar Batasunak ingurumenaren eta klimaren arloan duen erregulazio-ahalmena zaintzea, bidegabeko lehiarako arriskuak saihestuz.
Europa nazioartekotzea sendotzen ari da
Europaren ikuspegitik, oro har, Europar Batasunaren eta Indiaren arteko Merkataritza Askeko Akordioa funtsezko tresna da EBren nazioarteko proiekzio ekonomikoa indartzeko eta mundu mailako hazkunde ekonomikoaren polo nagusietako batean egoteko, Europako enpresentzat esparru egonkorragoa, aurreikusgarriagoa eta lehiakorragoa eskainiz.
Hitzarmena aprobetxatzeko ahalmen handiena duten euskal sektoreak hauek dira: makina-erreminta, fabrikazio aurreratua eta ekipo-ondasunak, automobilgintza eta haren osagaiak, metalurgia eta aluminio eraldatua, eta gailu medikoak. Horietan guztietan, muga-zergak murrizteak edo ezabatzeak hobetu egiten ditu industrializazioarekin, azpiegiturekin, energiarekin eta osasun-sistemaren garapenarekin lotutako gero eta eskari handiagoa duen merkatu batera iristeko baldintzak.
India merkataritza-bazkidea da, eta potentzial handia du Euskadirentzat; izan ere, gaur egun Euskadiko kanpo-merkataritzan duen pisua ez dator bat maila globalean duen garrantzi ekonomiko gero eta handiagoarekin. Beraz, aukera berriak sortzen dira. Hala, 2024an, India EAEko esportazioen 30. helmuga izan zen, eta inportazioen 17. jatorrizko herrialdea. 2025eko urrira arteko behin-behineko datuek tarteko posizio hori berresten dute: India 27. helmuga esportatzailea da, eta 18. jatorri inportatzailea.
Ekipo mekanikoko ondasunak, makina eta aparatu elektrikoak
Sektoreei dagokienez, EAEk Indiara egiten dituen esportazioek kontzentrazio handia dute. 2024an, salmenten % 70 inguru hiru partida handitan kontzentratu ziren: ekipo mekanikoko ondasunak, makina eta aparatu elektrikoak eta papera eta kartoia. Lehenengoa nabarmendu zen bereziki, esportatutako guztizkoaren ia erdia hartzen baitu.
EAEko esportazio guztien % 0,61 izan zen India, baina garrantzi handia hartu zuen partida jakin batzuetan, hala nola berunean eta haren manufakturetan, non produktu horren EAEko esportazioen % 50 inguru biltzen baitu, bai eta nikelean, larru-aterakinetan, harizpi sintetikoetan edo paperean eta kartoian ere.
Inportazioei dagokienez, Euskadik 2024an inportatutako guztiaren % 1,49 izan zen India. Hauek erregai mineraletan, produktu siderurgikoetan, ekipo mekanikoko ondasunetan eta manufaktura metalikoetan kontzentratzen dira batez ere, baita ehun-produktuen multzo zabal batean ere. Nabarmentzekoa da Indiaren mendekotasun handia partida jakin batzuetan, hala nola ehun-zuntz begetaletan, zetan edo ehun- eta larru-manufaktura batzuetan.
Industria-eskaera gero eta handiagoa
Beraz, gaur egungo merkataritza-saldoak Indiari mesede egiten dion arren, haren industria-eskaera gero eta handiagoa izateak eta oztopoak pixkanaka murrizteak aukerak irekitzen ditu Euskadik balio erantsi handiko esportazioak bultza ditzan.
EB-India akordioa Europar Batasunak azken hamarkadan bultzatutako asmo handiko merkataritza itun estrategikoenetako bat da. Behin betiko lege-testuak eta aplikazio-egutegia argitaratu zain, merkataritza eta erregulazioa liberalizatzeko esparru integrala ezarri du akordioak bi ekonomien artean. Bi ekonomia horiek, batera hartuta, munduko BPGaren % 25 inguru osatzen dute, eta 2.000 milioi kontsumitzaile baino gehiago daude.
Haren helburua da merkatuetarako sarbidea hobetzea, segurtasun juridikoa indartzea, muga-zergak eta muga ez-arantzelarioak murriztea, eta Europako enpresak mundu mailan hazkunderik handiena duen merkatuetako batean txertatzen laguntzea.
Merkataritzaren ikuspegitik, akordioa ez da muga-zergak ezabatzera mugatzen, baizik eta diziplina aurreratuak txertatzen ditu zenbait arlotan, hala nola aduanen erraztea, zerbitzuen merkataritza, inbertsioa, kontratazio publikoa, jabetza intelektuala eta merkataritza digitala, Indiako ekonomiako sektore jakin batzuen sentikortasuna kontuan hartzen duen ikuspegi progresibo batekin.
Muga-zergen murrizketa edo desagerpena
Muga-zergei dagokienez, Europar Batasunetik Indiara esportatzen diren ondasunen aldebiko merkataritzaren balioaren % 96-97 ingururako muga-zergak murriztea edo ezabatzea aurreikusten da. Horrek, akordioa erabat inplementatu ondoren, Europako enpresek inportazio-eskubideetan urtean 4.000 milioi eurorainoko aurrezkia izan dezaketela zenbatesten da.
Industriako eta balio erantsi handiko produktuetan, hala nola makinetan, produktu kimikoetan, farmazeutikoetan, ekipo optikoetan edo aeronautikoetan, kendu egingo dira muga-zerga gehienak. Sektore sentikorretan, hala nola automobilgintzan eta edari alkoholdunetan, mailaz mailako murrizketak, ezarpen-egutegi luzeak eta, zenbait kasutan, muga-zergen kontingenteak aplikatuko dira.
Hitzarmenak babes-mekanismoak ditu, EBko beste merkataritza-akordio batzuekin bat datozenak. Horiei esker, muga-zergak aldi baterako berriro sartu ahal izango dira, baldin eta inportazioak handitzeak kalte larria eragiten badio industria nazional bati. Era berean, desoreka makroekonomiko larriei aurre egiteko neurri espezifikoak jasotzen dira, Munduko Merkataritza Erakundearen arauen arabera.
Ingurumenari eta gizarteari dagokienez, EB-India Akordioak Merkataritza eta Garapen Jasangarriari buruzko kapitulu bat du, juridikoki loteslea. Bi alderdiek Parisko Akordioarekin eta oinarrizko lan-arauekin duten konpromisoa berresten dute, eta merkataritza edo inbertsioa erakartzeko ingurumen- edo lan-estandarrak ez jaisteko konpromisoa hartzen dute. Aldi berean, Europako Batasunak bere ingurumen- eta klima-legeriari eusteko eta hura indartzeko eskubidea babesten du, Karbono bidezko Mugako Doitze Mekanismoa (CBAM) bezalako tresnak barne.