Ursula Von der Leyen Europako Batzordeko presidenteak berriro bildu du, karguaren loreontzitik kanpo esan baitu nazioarteko ordena zaharra amaitu dela eta Europa ezin dela haren zaindari izan. Europako ordenamendu politiko eta juridiko osoaren haustura globala, EBren sorrerako itunetatik Erromako Itunera, esaldi tontoa, hotza, zozoa, bere benetako asmoetan Trumpen bideari eta nazioarteko desordenari eta AEBko presidenteak bere besapean dakarren oihanaren legeari jarraitzera baino deitzen ez duena. Gutxienez, irauten duen bitartean, Trumpek, berandu baino lehen, AEBko presidentetza utziko baitu, eta espero dut bere ondarea gizateriaren historiako orrialde beltz horietara pasatzea.

EBren nazioarteko pisua, Von der Leyenekin nahasita eta ahul dagoen elite politiko inepta batek zuzendua, gaur egun oso txikia da munduaren eraldaketa global hau zuzentzen duten gertaera handien aurrean. Gaur egun, EBren eta haren ordezkari nagusien irudia oso urrun dago jatorrizko balio politiko, sozioekonomiko eta humanistak banderapean jartzetik. Von der Leyeni erantzun dio Antonio Costa Europako Kontseiluko presidenteak, Teresa Riberak eta EBko beste zenbait agintarik. Atzera egiteko beste ahalegin batek urrundu egiten du egungo Europa bere jatorrizko printzipioetatik.

Elkartasunak eta justiziak ez dute jada pisu politikorik gero eta gobernaezinagoa den EB honetan. Beto-eskubidea eta eskuineko estremismoen eragina gero eta handiagoak EB proiektu politiko, ekonomiko eta sozial gisa gutxiesten ari dira, eta munduan eragiteko gaitasuna murrizten. Europako agintariak aldatzen dira, baina iristen direnak ez dira gai adostasunak erabakitzeko eta neurri eraginkorrak hartzeko. Diskurtso inozoak, belizistak, Trumpen menpekoak eta burokrata europarren sinplistak dira, oraindik ere, herritarren munduan gaur egun ere belikoak diren ziurgabetasun sozial eta ekonomikoen erantzun bakarra. Europar Batasunak proiektu politiko, sozial eta humanista handia izaten jarraitzen du, baina gaur egun ahulduta eta babestuta dagoen Europa honetatik ezer gutxi espero daiteke. Europa demokrazien kluba da, eta merezi du.

Baina Europa gero eta zatituago honetatik, noranzko propiorik gabe, beste potentzia handi batzuen interesen mende, neurri handi batean demokratikoak ez diren joerez betetako talde batek gidatua, europarrek mesfidantza eta Batasunarekiko urruntasun mailak handitzen jarraitzea baino ezin da espero. Europako proiektua beste zerbait da edo zen. Haien balioak ordeztu egin dira. Badago beste eredu posible bat. Nori interesatzen zaio Europa bat bere printzipio eta balorerik gabe, legeak, nazioarteko zuzenbidea eta zuzenbide humanista alde batera uzten dituen eta jada Europa sozial eta solidarioa ez den Europa bat? Ez dakit, baina niri ez.