Ursula von der Leyen Europako Batzordeko presidenteak aurreratu du datorren astean aurkeztuko dizkiela liderrei energia prezioen gorakadaren eragina geldiarazteko neurri berriak, gas eta petrolio erreserben koordinazioan oinarritutako lehen pakete batekin, estatu laguntzen esparru malguago batekin eta karbono merkatuan dagoeneko martxan dauden doikuntzekin.
Hala adierazi du Komisarioen Elkargoak astelehen honetan Bruselan egingo duen bileraren osteko prentsaurrekoan. Bilera horretan, zenbait ekimen eztabaidatu dituzte, eta estatuburuei eta gobernuburuei helaraziko dizkiete, Europako Kontseilu Informalaren aurreko jakinarazpen batean. Bilera apirilaren 23an (osteguna) eta 24an (ostirala) izango da, Nikosian (Zipre).
“Duela 44 egun gatazka hasi zenetik, erregai fosilen inportazioen faktura 22.000 milioi dolar baino gehiago handitu da. Horrek erakusten du krisi honek gure ekonomian duen eragin izugarria. Liskarrak berehala etengo balira ere, Golkotik energia hornidura eteteak bere horretan jarraituko du”, azpimarratu du.
Krisiaren ondorioak arintzeko berehalako jarduketen artean, Europar Batasuneko Exekutiboko buruak gas erreserbak betetzeko Europa mailako koordinazioa aipatu du, hainbat estatu kide merkatura aldi berean joatea eta azkenean elkarren artean lehiatzea saihesteko.
Ekimen horrekin batera, itundutako ekintza bat egingo da petrolio-izakin estrategikoak askatzeko, “ahalik eta ondoriorik handiena lortzeko”, bai eta larrialdiko erantzun nazionalek merkatu bakarraren funtzionamendua desitxuratuko ez dutela bermatzeko ere.
Aldi berean, Bruselak gobernuak jardunbide egokiei buruz orientatzea aurreikusten du, errentari laguntzeko eskemak diseinatzeko, eta, berretsi duenez, laguntza horiek “espezifikoak, azkarrak eta aldi baterakoak” izan behar dira, etxe kalteberetan eta prezioen igoerak bereziki kaltetutako sektoreetan kontzentratuta.
“Aste honetan bertan, estatu-laguntzen arau malguagoei buruz galdetuko diegu estatu kideei. Horrek aukera handiagoa emango du arrisku handiena duten sektoreei laguntzeko. Nire helburua da estatuko laguntzen denbora-esparru hori hilabete honetan bertan hartzea, apirilean laguntza hori izan dezagun”, adierazi du.
Bestalde, Batzordeko presidenteak baieztatu du Europar Batasuneko Exekutiboa proposamen berriak egiten ari dela faktura elektrikoaren osagaiei buruz, bereziki sare-kostuei eta zergei buruz.
Ildo horretan, Europar Batasuneko Exekutiboko buruak emisioen merkataritza-sisteman (ETS) jada planteatutako doikuntzak defendatu ditu, prezioen egonkortasuna indartzeko, bereziki merkatuaren egonkortasun-erreserban egindako aldaketen bidez, prebisibitatea hobetzeko helburuarekin, prezioen seinalea aldatu gabe.
Gainera, aurreratu du Batzordeak laster egingo diela kontsulta estatu kideei sistemaren parametroak eguneratzeari buruz, eta baieztatu du karbono-merkatuaren berrikuspen osoa uztailean aurkeztuko dela, Bruselak aurreikusitako egutegiaren ildotik.
Horrekin batera, Von der Leyenek azpimarratu du energia-eskariaren gainean ere jardun behar dela, eraginkortasuna hobetzera eta kontsumoa murriztera bideratutako neurriekin, bereziki eraikinak berritzeari edo industria-ekipoak modernizatzeari dagokienez.
Epe laburreko neurriez haratago, Alemaniako agintariak ohartarazi du egungo krisiak berriro ere agerian uzten duela Europar Batasunak erregai fosilekiko duen mendekotasun handia, eta faktore horrek, aitortu duenez, kostu ekonomiko handia izaten jarraituko du datozen urteetan ere.
Testuinguru horretan, blokearen autonomia energetikoa indartzeko bide gisa energia berriztagarrien eta nuklearraren hedapena bizkortzea defendatu du, bai eta ekonomiaren elektrifikazioan aurrera egitea ere, krisi mota horrekiko esposizioa murrizteko.
Azkenik, Batzordeko presidenteak baieztatu du Bruselak uda baino lehen aurkeztuko duela elektrifikazio estrategia, helburu berriak ezartzeko eta inbertsio publiko eta pribatua mobilizatzeko, Europako energia sistema indartzeko.