EBAk bitartekoak mugagabe ez finkoak onartzera behartu du Gorena

Auzitegi Goreneko Laugarren Salak bere doktrina zuzentzea erabaki du, sektore publikoan lanpostu hutsak betetzeko bitarteko kontratuaren iraupenari dagokionez; izan ere, Europar Batasuneko Justizia Auzitegiak Europar Batasuneko Zuzenbidearen kontrakotzat jo du sektore publikoan aldi baterako kontratuak berritzea ahalbidetzen duen jurisprudentzia espainiarra, hautaketa-prozesu jakin batzuen zain, ez baitago horretarako epe zehatzik ezarrita.

Gorenak, osoko bilkuran bilduta, EBTaren epaiak hainbat helegitetan izan duen eragina aztertzeko, aho batez erabaki du bere doktrinaren aplikazioa zuzentzea.

Hala, bitarteko kontratuari buruzko legezko eta erregelamenduzko aurreikuspenak aplikatuz, lanpostu hutsa betetzeko hautaketa-prozesuek irauten duten denbora iraungo du, gehienez ere, berariazko legezko edo hitzarmenezko araudian xedatutakoaren arabera.

Arauzko aurreikuspenik ezean, Auzitegi Gorenak zehazten du, oro har, bitarteko kontratuaren hiru urtetik gorako iraupena “justifikaziorik gabe luzetzat” jo behar dela, eta, ondorioz, bitarteko langilea mugagabe ez-finko izatera igaroko dela.

Era berean, ezartzen du epe horren zenbaketa ezin dela eten lan-eskaintza publikoak geldiarazten dituzten aurrekontu-arauen bidez; izan ere, bitarteko langileek betetako lanpostu hutsak betetzeak ez dakar berekin aurrekontua handitzea.

Hain zuzen ere, Miquel Iceta Lurralde Politikako eta Funtzio Publikoko ministroa gizarte-eragileekin lanean ari da sektore publikoan enplegua egonkortzeko prozesu bati ekiteko, epe laburrean onartuko den lege-dekretu baten bidez.

Dekretu horren bidez, Espainiako Gobernuak administrazio publikoetan behin-behinekotasuna debekatzea proposatu du, eta, beraz, martxan jartzen denetik aurrera, ezinezkoa izango da “pertsona batek bitarteko izaerarekin jarraitzea Administrazioko lanpostu batean 3 urte baino gehiagoz.

Espainiako Gobernuak lortu nahi duen egonkortze-prozesua oposizio-lehiaketa berezien bidez egingo da; horietan, esperientzia kontuan hartuko da, eta autonomia-erkidegoei eta toki-erakundeei aukera emango zaie lehiaketa-oposizioaren ordez lehiaketak soilik abiarazteko.

Era berean, lege-iruzurrak eragindako pertsonak konpentsatzeko mekanismoak lantzen eta biltzen ari dira, baina ez atzeraeraginezko izaerarekin, eta pertsona horiekiko iruzur eta “bidegabekeria” hori egitean “arduragabekeria, interesik eza edo errua” erakusten duten administrazioak zigortzen.

Joan den ekainaren 3an, Europar Batasuneko Auzitegiak (EBA) epai bat argitaratu zuen, non legez kanpokotzat jotzen zuen bitartekotasuna eperik gabeko hautaketa-prozesuekin lotzea, eta kritikatzen zuen Espainiako araudiak ez zuela jasotzen “iraupen jakineko kontratuen gehiegizko erabilera prebenitzeko eta, hala badagokio, zigortzeko neurririk”.

Gainera, kontratu mugagabe ez finko batera igarotzea sektore publikoan iraupen jakineko kontratuen gehiegizko erabilera zigortzeko neurri “egokia” izan zitekeela adierazi zuten Europako epaileek epaian.

Hala, Europako Justiziak Madrilgo Auzitegi Nagusiak aurkeztutako galderei erantzuten zien, 2003tik 2016ra arte Madrilgo Nekazaritza eta Elikagaigintza Ikerketa eta Garapenerako Institutuan (IMIDRA) iraupen mugatuko kontratuak kateatu zituen langile baten kasuan. Urte horretan, lanpostua langile finko bati esleitu zitzaion, enplegua finkatzeko ezohiko prozesu baten ondoren.

Langileak kaleratzea inpugnatu zuen Madrilgo Lan Arloko 40. Epaitegian, eta horrek bere demanda onartu eta IMIDRA kalte-ordaina ordaintzera zigortu zuen. IMIDRAk helegitea aurkeztu zuen Madrilgo Justizia Auzitegi Nagusian, eta horrek zalantza batzuk zuzendu zizkion Europar Batasunari.

Epaian, Luxenburgoko auzitegiak adierazten du iraupen jakineko lanari buruzko Europako zuzentaraua estatuko araudi baten aurka dagoela, eta araudi horrek aldi baterako kontratuak berritzeko aukera ematen duela, “Hautaketa-prozesu horiek amaitzeko epe zehatza adierazi gabe”. Gainera, “Debekatu egiten du langile horiek mugagabe ez diren langileekin parekatzea, bai eta kalte-ordain bat ematea ere”.