Eskaintza eta eskaria

IKER MERODIO / Estatuko telebista batean jendeak lan egin nahi ez duelako kexu zen ostalari bati ahotsa ematen zioten bitartean (eta bere lan-baldintzengatik salaketak zituela ondorioztatzen da, bere lokalean sinbologia ultrakontserbadorea erakusteaz gain), soldatak izugarri ari dira igotzen Erresuma Batuan, langile eskasia areagotzen den heinean. Rodrigo Ratok esan zuen bezala, “merkatua da, laguna”, eta sektore batek eskulana eskatzen badu eta eskulana urria bada, bere eskaintza hobetu beharko du talentua eta lan-karga erakartzeko. Nekez uler daitekeena da abusuzko baldintzak eta enpresari lotsagabeak ikusten jarraitzea telebistan. “Birlokalizazioa” zabaltzen hasi da. Hau da, beraien produktuen fabrikazioa merkatzeko eta irabazi-tarte handiagoa lortzeko Txinara bidaiatu zutenak beste herrialde batzuen bila hasi ziren (Vietnam edo Maroko, neurri txikiagoan), edo zuzenean Estatutik alde egin zuten herrialdeetara itzuli ziren. Zergatik? Ageriko arrazoiengatik: Txinatik ekoiztea eta lekuz aldatzea inoiz baino zailagoa eta, beraz, garestiagoa da, eta badirudi, adierazle batzuen arabera, prezio altuagoak mantendu egingo direla, itzulera hori edo, gutxienez, hurbilketa sustatuz. Sinestezina da. PPk kalte-ordaina eskatu du langileen eskubideak urratzeagatik behin eta berriz zigortu dituzten eta, gainera, Gizarte Segurantzari milioika euroko iruzurra egin dioten enpresentzat.

Berri onak

Ekonomian, berri onak pertseidak bezalakoak dira: urtean behin ikus ditzakezu, eguraldiak eragozten ez badu, eta adi ez bazaude, galdu egiten dituzu. Beraz, ohikoagoak diren beste batzuekin hasiko gara: “PPk langileen eskubideak urratzeagatik hainbat aldiz zigortuak izan diren eta, gainera, Gizarte Segurantzari milioika euroko iruzurra egin dioten enpresei kalte-ordainak ematea eskatzen du”. Horixe da Julen Bollainen laburpen egokia, Rider Legearen eraginpean dauden Glovo, Uber edo Justeat enpresei kalte-ordaina emateko PPk egindako eskaerari buruz.